वॉशिंग्टनमधील TOI वार्ताहर: अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणकडे आपला जोरदार प्रहार सुरूच ठेवला कारण दोन्ही बाजूंनी गुरुवारी स्ट्रेट ऑफ होर्मुझमध्ये राजनैतिक अडथळे असताना गोळीबार केला. वॉशिंग्टनने या संघर्षात आपला हात जास्त प्रमाणात मोजला असावा हे जागतिक समुदायाला जाणवत असताना, इराणची लवचिकता आणि अवहेलना या लक्षणांमुळे ट्रम्प यांनी ज्या देशाला वारंवार दूर करण्याची धमकी दिली होती त्या देशाविरूद्ध आणखी एक बुरखा असलेला आण्विक धोका म्हणून पाहिले गेले. आखाती देशांत शत्रुत्व वाढत असूनही इराणसोबत युद्धविराम अद्यापही लागू आहे, असे सांगताना ट्रम्प यांनी पत्रकारांना सांगितले की, “जर युद्धविराम नसेल तर तुम्हाला हे कळणार नाही. तुम्हाला फक्त इराणमधून येणारी एक मोठी चमक पाहावी लागेल.” “एक मोठी चमक” ही टिप्पणी आण्विक धोक्याच्या जवळ वाटली आणि त्याने आणखी एक अल्टिमेटम देऊन त्याचे पालन केले: “त्यांनी करारावर जलद स्वाक्षरी करणे चांगले … जर त्यांनी स्वाक्षरी केली नाही तर त्यांना खूप त्रास होईल.“वॉशिंग्टनने तेहरानशी वाटाघाटी अद्याप जिवंत आहेत असा आग्रह धरला असतानाही गुरुवारी आखाती प्रदेशात आणि त्याभोवती नवीन क्षेपणास्त्र एक्सचेंज, ड्रोन हल्ले आणि नौदल चकमकीनंतर या टिप्पण्या आल्या. प्रशासकीय अधिकाऱ्यांनी नंतर अण्वस्त्र धोक्याचे स्पष्टीकरण नरम करण्याचा प्रयत्न केला, असा युक्तिवाद केला की अध्यक्ष मोठ्या प्रमाणात यूएस लष्करी शक्तीचा संदर्भ घेत होते. ट्रम्पच्या धमक्या देखील ताज्या गुप्तचर लीकसह अस्ताव्यस्तपणे उतरल्या ज्या सूचित करतात की व्हाईट हाऊस सार्वजनिकपणे प्रकल्पांप्रमाणे अमेरिका हात आखडता घेणार नाही. वरिष्ठ धोरणकर्त्यांमध्ये प्रसारित केलेले एक वर्गीकृत सीआयए मूल्यांकन कथितपणे असा निष्कर्ष काढतो की इराण अमेरिकेच्या नेतृत्वाखालील नौदल नाकेबंदीला होर्मुझच्या सामुद्रधुनीभोवती कमीतकमी तीन ते चार महिने – आणि कदाचित जास्त काळ – जोरदार बॉम्बस्फोट आणि तीव्र आर्थिक दबाव असूनही सहन करू शकतो. इंटेलिजन्सचा असा अंदाज आहे की इराणने अजूनही क्षेपणास्त्र प्रक्षेपण क्षमतेपैकी 70 टक्के क्षमता राखून ठेवली आहे आणि ट्रम्पने 20 टक्क्यांपेक्षा कमी क्षमतेसह इराणकडे सोडल्याचा अभिमान बाळगला असला तरीही क्षेपणास्त्र उत्पादन नेटवर्कचे काही भाग पुन्हा सुरू केले आहेत. इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अरगची यांनी या मुद्द्यावर ट्रम्प यांना टोमणे मारताना दिसले आणि तेहरानची क्षेपणास्त्रांची यादी आणि प्रक्षेपण क्षमता 120 टक्के आहे, अमेरिकेच्या मूल्यांकनापेक्षा जास्त आहे. “प्रत्येक वेळी जेव्हा मुत्सद्दी उपाय टेबलवर असतो, तेव्हा अमेरिका बेपर्वा लष्करी साहसाची निवड करते. ही एक क्रूड प्रेशर युक्ती आहे का? की पॉटसला पुन्हा एकदा दुस-या दलदलीत फसवणाऱ्याचा परिणाम?” यूएस मीडियामधील वृत्तांनी इराणच्या फोल्डिंगबद्दल ट्रम्प यांच्या दाव्यावर शंका घेण्यास सुरुवात केल्याने अरघची यांनी एक्सवरील एका पोस्टमध्ये म्हटले आहे. गुप्तचर निष्कर्षांनी वारंवार व्हाईट हाऊसचा दावा कमी केला आहे की तेहरान लष्करी आणि आर्थिक संकुचित होण्याच्या मार्गावर आहे. त्याऐवजी, गुप्तचर अधिकाऱ्यांनी कथितपणे चेतावणी दिली की इराण दीर्घ युद्धासाठी तयार आहे, वॉशिंग्टनच्या मर्यादित राजकीय संयमावर आणि यूएस लष्करी यादीवरील वाढत्या ताणांवर बँकिंग आहे.वॉशिंग्टनमधील धोरणात्मक वर्तुळांमधून पुन्हा एकदा प्रतिध्वनी होत असलेल्या दुसऱ्या अहवालामुळे त्या चिंता वाढल्या आहेत. “चीन इराण युद्धावर अमेरिकेने शस्त्रास्त्रे काढून टाकली म्हणून चीनला ‘जायंट विथ अ लिंप’ दिसते” या धक्कादायक मथळ्याखाली बीजिंगच्या जवळच्या विश्लेषकांनी असा युक्तिवाद केला की अमेरिकेच्या प्रदीर्घ इराण मोहिमेमुळे पॅसिफिकमध्ये, विशेषत: तैवानवर त्याचा प्रतिबंधात्मक पवित्रा सतत कमकुवत होत आहे.चिनी विश्लेषकांचा असा विश्वास आहे की इराण संघर्ष यूएस लॉजिस्टिक्स, क्षेपणास्त्र साठा आणि राजकीय सहनशक्ती मधील असुरक्षा उघड करत आहे – वॉशिंग्टनशी भविष्यातील वाटाघाटींमध्ये बीजिंगचा फायदा वाढवण्याची शक्यता असलेले मूल्यांकन. ट्रम्प या महिन्याच्या अखेरीस बीजिंगला भेट देणार आहेत आणि आत्तापर्यंत, दोन्ही अहवालांमधून उदयास आलेली प्रतिमा एका महासत्तेची आहे आणि शांतपणे ओव्हरस्ट्रेचच्या अंकगणिताचा सामना करताना कोलोसससारखा आवाज करण्याचा प्रयत्न करीत आहे.हा विरोधाभास गुरुवारी पुन्हा दिसून आला कारण ट्रम्प यांनी एकाच वेळी आखातात ताज्या संघर्षांनंतर इराण “दोन मिनिटांत उडून गेला” अशी बढाई मारली, तसेच वाटाघाटी “चांगल्या चालल्या” असा आग्रह धरला. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष देखील रात्री उशिरा दूरचित्रवाणीवरील विनोदांचे एक नितंब बनले आहेत जे आणखी एका दूरच्या युद्धामुळे वाढत्या सार्वजनिक अस्वस्थतेसाठी टॅप करत आहेत. नवीनतम लष्करी देवाणघेवाण बुधवारी उशिरा सुरू झाली जेव्हा इराणी ड्रोन आणि जहाजविरोधी क्षेपणास्त्रांनी होर्मुझजवळ व्यावसायिक शिपिंग एस्कॉर्ट करणाऱ्या अमेरिकन नौदल मालमत्तेला लक्ष्य केले. पेंटागॉनच्या अधिका-यांनी सांगितले की अमेरिकन विध्वंसकांनी अनेक प्रक्षेपण रोखले, जरी प्रादेशिक अहवालांनी सुचवले की किमान एका जहाजाचे किरकोळ नुकसान झाले. दरम्यान, इराणने वॉशिंग्टनवर इराणच्या भूभागाजवळ सतत सागरी प्रतिबंध आणि हवाई पाळत ठेवण्याच्या ऑपरेशनद्वारे युद्धविराम फ्रेमवर्कचे उल्लंघन केल्याचा आरोप केला.वॉशिंग्टनच्या आत, संघर्ष ट्रम्प यांच्या स्वतःच्या युतीमधील फ्रॅक्चर देखील उघड करत आहे. काही रिपब्लिकन हॉक्स इराणच्या पायाभूत सुविधांवर आणि रिव्होल्युशनरी गार्डच्या नेतृत्वाच्या लक्ष्यांवर व्यापक स्ट्राइकसाठी दबाव आणत आहेत, असा युक्तिवाद करत आहे की तेहरान अचूकपणे लवचिकता दर्शवित आहे कारण वॉशिंग्टनने पुरेशी कठोरता वाढवली नाही. परंतु आणखी एक गट – ज्यामध्ये अनेक लष्करी अधिकारी आणि पुराणमतवादी परराष्ट्र-नीती संशयवादी आहेत – प्रशासन अस्पष्ट उद्दिष्टे, वाढत्या खर्च आणि कमी होत असलेल्या धोरणात्मक परताव्यासह मुक्त प्रादेशिक युद्धाकडे वळत असल्याची भीती आहे.
